Drenaż limfatyczny

Twórcą i prekursorem drenażu limfatycznego jest duński lekarz Emil Vodder.  Opublikowane w 1934 roku przez Voddera techniki są wykorzystywane do dnia dzisiejszego. Masaż ten stosowany jest zarówno w celach rehabilitacyjnych jak i kosmetycznych, mających na celu poprawienie wyglądu ludzkiego ciała.  

Drenaż limfatyczny, czyli mechaniczne przepychanie chłonki w układzie naczyń chłonnych i węzłów chłonnych Ta technika leczenia fizykalnego służy do usprawnienia krążenia limfy (inaczej zwanej chłonką), przeciwdziałając chorobom wywoływanym przez jej zastoje. Likwiduje również obrzęki spowodowane nagromadzeniem limfy po przebytych chorobach, przyspieszając rekonwalescencję. 

Twórcą tej manualnej techniki jest duński lekarz Emil Vodder. Stosując drenaż limfatyczny w schorzeniach związanych z zapaleniami górnych dróg oddechowych, błon śluzowych a także zaburzeniami pracy aparatu mięśniowego i funkcjonowaniu skóry, uzyskał stan poprawy wśród swoich probantów. 

O układzie limfatycznym wspominał w swoich rozprawach dużo wcześniej także anatom Bartholin, pisząc: „...Podobnie jak dolina Nilu zostaje każdego roku zalana wodą, która ją użyźnia i odprowadza odpadki, organizm ludzki posiada przesączający ją system...”.

Opublikowane w 1934 roku przez Voddera techniki drenażu limfatycznego są wykorzystywane do dnia dzisiejszego. Masaż ten stosowany jest zarówno w celach rehabilitacyjnych jak i kosmetycznych, mających na celu poprawienie wyglądu ludzkiego ciała.  

Wiedza i doświadczenie

Układ chłonny to półotwarty zespół naczyń limfatycznych, powiązany z węzłami chłonnymi. Chłonka rozpoczyna swoją drogę w drobnych limfatycznych naczyniach włosowatych, stąd wędruje do naczyń zbiorczych mających ujście w przewodzie piersiowym, największym naczyniu chłonnym. Węzły chłonne są końcowym punktem odbioru limfy. 

Nie da się prawidłowo wykonać drenażu bez znajomości anatomii układu chłonnego. To skomplikowany system naczyń i narządów. Do jego najważniejszych zadań należy:

- transport wody i soli mineralnych,

- drenaż tkanek,

- odprowadzenie białka oraz innych związków z przestrzeni pozanaczyniowej do krwiobiegu,

- usunięcie substancji niepożądanych,

- uczestnictwo w procesach immunologicznych.  

Jeżeli mamy do czynienia z niewielkimi zaburzeniami przepływu chłonki w trakcie wykonywania zabiegu kosmetycznego, możemy włączyć do metodyki pracy drenaż limfatyczny. 

Do przyczyn zaburzeń układu limfatycznego należą:

- wysoka temperatura otoczenia,

- praca w pozycji stojącej,

- podwyższony poziom histaminy,

- obniżony poziom białek,

- zaburzenia gospodarki wodnej,
przemęczenie organizmu.

 

Kiedy, jak i dlaczego?

Efektem nieprawidłowej pracy układu limfatycznego jest obrzęk. To nadmierne gromadzenie się płynu w przestrzeni międzykomórkowej, kiedy objętość jakiegoś obszaru zwiększy się o 30 proc. Początkowo w trakcie snu obrzęk ulega zmniejszeniu, a powraca podczas wykonywania codziennych czynności. Jeżeli przestaje on ulegać zmianom ilościowym pomimo poziomowania ciała i snu, mamy do czynienia z jego charakterem przewlekłym. Prowadzi to niezmiennie to włóknienia i stanów zapalnych. 

Zaleganie limfy może być spowodowane niewydolnością serca (po uciśnięciu palcem tkanki pozostają odkształcone na dłużej) lub układu limfatycznego (odkształcenie nie trwa długo). Przy obrzęku limfatycznym początkowo obrzmienia łatwo poddają się uciskowi, a w późniejszych etapach są bardzo spoiste i nie odkształcają się nawet przy mocnym ucisku. 

Obrzęki w przebiegu wielu chorób lub będące ich następstwem są głównym wskazaniem do masażu drenującego. W pracy kosmetologa natomiast najczęściej spotykamy się z obrzękami kończyn dolnych, zwłaszcza łydek oraz twarzy, a w szczególności rejonu wokół oczodołów. 

W tym zakresie najważniejszymi wskazaniami do zabiegów wzbogaconych o drenaż limfy będą: 

- działania oczyszczające i stymulujące skórę okolic twarzy i szyi,

- przygotowanie do zabiegów z zakresu medycyny estetycznej,

- cellulit.

Możemy wykonać drenaż częściowy na określoną partię ciała lub całkowity w celu usprawnienia całego układu chłonnego.

 

Przeciwwskazania ogólne:

 
- obrzęki przy niewyrównanych wadach serca,

- obrzęki pochodzenia nerkowego lub wątrobowego,

- ostre stany zapalne,

- obrzęki w przebiegu chorób nowotworowych wymagają decyzji lekarza prowadzącego,

- gorączka,

- choroby skóry ze zmianami zapalnymi,

- krwotoki lub zagrożenie ich wystąpienia,

- zapalenie żył,

- świeże zakrzepy,

- zaawansowana miażdżyca,

- zmiany i zbliznowacenia po naświetlaniach,

- tętniaki.

 

Przeciwwskazania szczególne do drenażu twarzy, szyi i dekoltu:

 
- nadczynność tarczycy,

- nadwrażliwość naczyń krwionośnych,

- stany zapalne w obrębie jamy ustnej,

- zmiany ropne na skórze twarzy,

- bezpośrednio po zabiegach z zakresu medycyny estetycznej, np. po podaniu toksyny botulinowej lub wypełniacza, mezoterapii.

 

Przeciwwskazania szczególne do drenażu w obrębie kończyny dolnej i brzucha:

- okres ciąży,

- menstruacja,

- niedrożność jelit

 

Przebieg zabiegu 

W praktyce kosmologicznej niezbędne jest zachowanie odpowiedniej techniki wykonania drenażu. Konieczne jest rozpoczęcie od przygotowania układu chłonnego (faza wstępna), następnie można przejść do fazy odprowadzania. 

W fazie wstępnej najistotniejsze jest przygotowanie układu do przyjęcia nadmiaru chłonki i transportu jej do miejsc, z których będzie odprowadzona do układu krążenia. W kosmetologii zazwyczaj składa się na to głaskanie i koliste rozcieranie miejsc w obrębie węzłów chłonnych. Dopiero po takim wstępie możemy przejść do właściwej fazy wywołującej przemieszczenie się chłonki z miejsc, gdzie zalega, do węzłów chłonnych. 

 

Najważniejsze zasady wykonania drenażu limfatycznego, niezależnie od opracowywanego obszaru ciała:

1. Drenaż wykonujemy w kierunku do węzłów chłonnych;

2. Wolne tempo przepływu limfy wymusza niespieszne tempo pracy masażysty;

3. Masaż należy wykonywać płynnie i miękko;

4. Techniki chwytu muszą mieć charakter przepychający od części dystalnych do proksymalnych;

5. Najpierw należy przygotować węzły chłonne w masowanej okolicy;

6. Pracujemy z umiarkowana siłą;

7. Orientacyjny czas drenażu całego ciała to około 90 minut, a częściowego od 20 do 30 minut;

8. Spodziewane efekty przynosi seria zabiegowa od dwóch do nawet przez masaży tygodniowo;

9. Długość serii zabiegowej zależy od stanu zdrowia, zazwyczaj trwa ona około 10 masaży. 

 

Stop cellulitowi!

Jednym z głównych wskazań do wykonania drenażu limfatycznego w kosmetologii jest cellulit. Przeciążenie układu limfatycznego, opuchlizna i obrzęk to jedne z przyczyn jego powstania. Jeżeli przy okazji dużo stoimy lub siedzimy, to zwiększona ilość chłonki zalega w nogach. W miarę jak gromadzimy dodatkowo więcej tkanki tłuszczowej, gorzej funkcjonuje transport limfy i redukcja tłuszczu. Koło się zamyka, bo im mniej substancji toksycznych usuwamy z organizmu, tym więcej się ich gromadzi. Rozległe obrzęki prowadzą do stanów zapalnych małych zakończeń nerwowych w tkance tłuszczowej, mięśniach i tkance łącznej. Stany zapalne mogą być wynikiem ucisków mechanicznych, a ich następstwem jest ból. Początkowo w nogach objętych cellulitem pacjentki odczuwają wzmożoną wrażliwość aż do bolesności także w okolicy bioder, pleców i innych części ciała. Ból rozlany po całym ciele, na który skarżą się kobiety, nie był poważnie brany po uwagę. Przypisywało się to przewrażliwieniu i urojeniom. Niestety, ból jest zjawiskiem towarzyszącym obrzękom i cellulitowi. Ręczny drenaż limfatyczny wspomaga naturalny proces transportu limfy. Jeżeli uda się w ten sposób poprawić funkcjonowanie kończyn dolnych, dobrze jest kontynuować terapię za pomocą urządzeń wspomagających terapię uciskową. 

 

Możemy korzystać z:

- terapii pneumatycznej w postaci kombinezonu z komorami powietrznymi stopniowo napełniającym się od strony stóp w górę,

- Vacum, czyli zamiast przepychania chłonka wyciągana jest z głębokich głębszych miejsc bliżej powierzchni skóry, np. za pomocą bańki lub urządzeń ssących,

- endermologii, której głowica lekko zasysa fałd skóry i masuje go pomiędzy ruchomymi częściami głowicy.  

Liczne badania naukowe potwierdziły, iż poprawę wyglądu części ciała objętej cellulitem można z pewnością uzyskać dzięki ręcznemu drenażowi limfatycznemu wspomaganemu aparaturą. 

 

Drenaż limfatyczny twarzy

Zastoje w pracy układu limfatycznego w okolicy twarzy mogą być powodem pojawienia się tzw. worków pod oczami. Nieestetyczny wygląd potęgujący wrażenie zmęczenia nie jest komfortowy dla kobiet. Obrzęk może być również przyczyną powstrzymania się przed wykonaniem wielu zabiegów. 

Drenaż limfatyczny twarzy to jeden z najskuteczniejszych naturalnych sposobów na poprawę wyglądu. W trakcie wykonywania zabiegu istotna jest pozycja drenażowa całego ciała. Kończyny górne winny być lekko ugięte w stawach łokciowych, a pod kolana i stawy skokowe podłożone walki. Bielizna zabiegowa nie powinna opinać zwłaszcza dołów pachowych, gdzie znajdują się węzły chłonne. Odprowadzenie limfy do węzłów przyusznych zmniejszy opuchliznę i odświeży spojrzenie. 

W trakcie drenażu klient może spodziewać się odczuć podobnych jak przy klasycznym masażu. Dziwny może wydawać się odwrotny kierunek pracy masażysty. Wcześniejsze przygotowanie do zabiegu i dokładne objaśnienie naszych działań rozwieje wszelkie wątpliwości klienta i sprawi, że będzie on spokojny.  

Drenaż limfatyczny twarzy to jeden z najskuteczniejszych naturalnych sposobów na poprawę wyglądu.

UWAGA: W zakresie medycyny estetycznej przy zastoju limfatycznym nie są wskazane iniekcje. Wprowadzenie dodatkowej objętości wypełniacza lub zrelaksowanie pracy mięśni toksyną botulinową może zwiększyć obrzęk, utrudniając przepływ chłonki. Dlatego też niezwykle istotne jest odpowiednie przygotowanie układu chłonnego i stymulowanie jego pracy przed takimi zabiegami.

Chcąc zachować efekty naszej pracy jak najdłużej, należy przekazać pacjentowi zalecenia po wykonaniu zabiegu wzbogaconego o drenaż limfatyczny:

- masaż, jako czynność wspomagająca, może przynieść poprawę stanu zdrowia, powstrzymać dalszy rozwój choroby, lecz w wielu przypadkach stan pacjenta nie zmienia się,

- należy rygorystycznie przestrzegać zaleceń lekarskich, jeżeli drenaż jest wykonywany w przebiegu rekonwalescencji,

- lepsze efekty przyniesie zabieg wspomagany lekką gimnastyką i ćwiczeniami oddechowymi, 

- otyłość utrudnia przeprowadzenie masażu, dlatego dobrze jest utrzymywać prawidłowa masę ciała,

- obrzęki powodują zaburzenie odżywiania skóry w tym rejonie, dlatego należy unikać otarć, zadrapań i innych uszkodzeń,

- wszystkie kuracje odwadniające stosowane przy nagromadzeniu limfy należy bezwzględnie konsultować z lekarzem,

- zwiększona chęć opróżnienia pęcherza jest najzupełniej normalnym objawem pozabiegowym,

- prawidłowym efektem masażu może być delikatna tkliwość i wyczuwalny obrzęk w okolicy węzłów chłonnych do czasu odprowadzenia limfy. 

 

Podsumowanie

Drenaż limfatyczny to doskonałe narzędzie wspomagające pracę kosmetologa. W naturalny sposób jesteśmy w stanie zniwelować przykre skutki, jakie niosą długotrwała praca w pozycji stojącej lub przebywanie w ciepłym klimacie. Może być wykonywany jako samodzielny masaż lub wzbogacać technikę wykonania istniejących procedur zabiegowych. Prawidłowe wykonanie drenażu warunkuje znajomość anatomii i fizjologii układu chłonnego. Skrupulatnie przeprowadzony wywiad uchroni nas przed wykonaniem masażu w przypadku przeciwwskazań. Zachowując wszelkie niezbędne procedury wykonany przez nas drenaż limfatyczny na pewno przyniesie spodziewane efekty.

 

Anna Kamm | Kosmetolog, pedagog, doktorantka gdańskiego UM, wykładowca i egzaminator w zawodzie technik usług kosmetycznych. 

BEAUTY FORUM W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w sposób dostosowany do Państwa indywidualnych potrzeb i preferencji. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących przechowywania i uzyskiwania dostępu do cookies przy pomocy ustawień przeglądarki lub urządzenia końcowego, z których Państwo korzystacie.. Więcej informacji Zamknij